Garages verkochten in januari 7,4 procent minder occasions aan particulieren dan een jaar eerder. Tegelijk nam de particuliere verkoop juist toe. Steeds meer mensen slaan de showroom over en kopen hun volgende auto rechtstreeks van de vorige eigenaar, via Marktplaats, Facebook of via-via. Logisch, want een occasion bij een garage is vaak duizenden euro's duurder dan precies dezelfde auto bij een particulier. Maar wie die garage overslaat, mist ook de bescherming die daarbij hoort. En dat is precies waar het vaak misgaat.
De showroom loopt leeg
De prijsdruk komt van meerdere kanten. Tweedehands elektrische auto's zijn de afgelopen jaren fors goedkoper geworden, wat de hele occasionmarkt onder druk zet, ook de modellen met verbrandingsmotor. Wie nu nog twijfelt of dit het juiste moment is om elektrisch te kopen, leest daar meer over in ons artikel over de beste timing voor een tweedehands EV. Daarnaast zijn jonge occasions, tussen de twee en vijf jaar oud, enorm gewild, waardoor de prijzen bij dealers voor net die auto's amper zakken. Een particulier heeft die marge niet nodig en kan dus scherper prijzen.
Daar komt bij dat onderhoud bij een officiële garage de laatste tijd flink duurder is geworden, zoals we eerder beschreven in ons artikel over de stijgende garagerekening. Kopers rekenen die hogere kosten door naar de aankoopprijs die ze bereid zijn te betalen bij een dealer, en kijken daardoor sneller naar het particuliere aanbod.
Wat je kwijtraakt zonder garage ertussen
Bij een dealer met een BOVAG-keurmerk krijg je standaard een garantietermijn, meestal tussen de drie en twaalf maanden, afhankelijk van de leeftijd van de auto. Gaat er binnen die periode iets kapot, dan draait de garage daarvoor op. Koop je van een particulier, dan heb je die garantie meestal niet. In de advertentie kan een verkoper expliciet aansprakelijkheid voor verborgen gebreken uitsluiten, en veel particuliere verkopers doen dat ook. Dat betekent niet dat je rechteloos bent als er na een week een cilinderkop kapot gaat, maar het bewijzen dat een gebrek al bij de koop aanwezig was, ligt dan wel bij jou.
Dat risico is reëel. Een motor- of versnellingsbakprobleem kan zomaar enkele duizenden euro's kosten. Precies daarom is een goede inspectie vooraf geen overdreven voorzichtigheid, maar gewoon nodig. Loop vooraf de belangrijkste onderhoudspunten langs, zoals beschreven in onze gids over auto-onderhoud, en vraag altijd om het onderhoudsboekje of de facturen van eerder onderhoud.
Zo bescherm je jezelf zonder garage ertussen
Je kunt met een paar simpele stappen veel van het risico wegnemen. De ANWB adviseert om bij een particuliere koop altijd een koopovereenkomst op te stellen, in plaats van te vertrouwen op een handdruk en een overschrijving. In zo'n overeenkomst leg je de staat van de auto, het kilometeraantal en gemaakte afspraken vast, zodat je bij problemen iets zwart-op-wit hebt. Bewaar ook de advertentie zelf. Staat daarin dat de auto bijvoorbeeld een trekhaak of nieuwe banden heeft en blijkt dat niet te kloppen, dan heb je daarmee bewijs richting de verkoper.
Check verder altijd het kenteken bij de RDW voordat je gaat kijken. Daar zie je onder meer of de auto nog APK-goedgekeurd is, of er een terugroepactie openstaat en wat het officiele kilometeraantal bij de laatste keuring was. Komt dat niet overeen met de tellerstand die de verkoper noemt, dan is dat een duidelijk waarschuwingssignaal.
Onderhandelen lukt minder makkelijk dan je denkt
Veel kopers gaan er nog vanuit dat je bij een particuliere aankoop altijd flink kunt afdingen, soms wel tien procent van de vraagprijs. Dat klopte een paar jaar geleden, maar de vraag naar goede, jonge occasions is inmiddels zo groot dat verkopers vaak binnen dagen meerdere geïnteresseerden hebben. Kom je met een bod van tien procent onder de vraagprijs, dan is de kans groot dat de verkoper gewoon naar de volgende kijker gaat. Een realistischer uitgangspunt is een paar procent, en alleen als je concrete gebreken kunt aanwijzen bij de inspectie.
Wees ook alert op het omgekeerde: een vraagprijs die duidelijk onder de marktwaarde ligt, is vaker een waarschuwingssignaal dan een koopje. Vergelijk daarom altijd een paar vergelijkbare advertenties voordat je een bod doet, zodat je weet of een prijs logisch is of juist verdacht laag.
Dit controleer je voordat je geld overmaakt
De laatste stap is vaak waar het misgaat: het betalen. Maak nooit een aanbetaling over voordat je de auto en de verkoper in persoon hebt gezien, hoe overtuigend het verhaal ook klinkt. Spreek af op een vaste locatie, bij voorkeur bij de verkoper thuis of op het adres dat overeenkomt met het kenteken, en neem altijd een proefrit, ook bij kort weg. Betaal het bedrag pas over zodra je de sleutels, het kentekenbewijs en de getekende koopovereenkomst in handen hebt, en regel de overschrijving van het kenteken bij de RDW of een postkantoor direct samen met de verkoper. Zo voorkom je dat je met een auto op jouw naam blijft zitten waarvan de vorige eigenaar stiekem nog boetes of belasting open heeft staan.